9 vấn đề thường gặp về bệnh giun sán ký sinh trùng

1. Nhiễm giun sán ký sinh trùng có phải là bệnh nguy hiểm

Giun sán là một bệnh không nguy hiểm nếu phát hiện và điều trị đúng bệnh, nguyên nhân chủ yếu của bệnh giun sán là do thói quen vệ sinh, ăn uống chưa khoa học. Nhiễm ký sinh trùng giun sán thường không có biểu hiện rõ ràng như các bệnh cấp tính cần đến ngay bệnh viện cấp cứu. Bệnh để lâu dài có thể dẫn đến thiếu máu, suy dinh dưỡng, chậm lớn, sút ký ở trẻ em hoặc tắc ruột, thiếu chất, mất máu ở người trưởng thành.

Có thể nặng hơn, ấu trùng di chuyển dưới da có thể làm giảm thị lực, co giật và gây viêm não sẽ nguy hiểm tính mạng chứ không như truyền tai nhau là ” ăn mắt, ăn não”. Tuy nhiên, đó chỉ chiếm tỷ lệ nhỏ và có thể chữa trị khỏi nếu phát hiện sớm.

Khi bạn bị nhiễm giun sán, cơ thể thường có những biểu hiện như: đau bụng, tiêu chảy, ngứa hậu môn, nôn và buồn nôn… Một số trường hợp không may ấu trùng giun sán lạc chỗ, có thể chui lên mắt, não gây các biến chứng nặng hoặc gây tử vong nếu không được phát hiện kịp thời..

Trẻ em bị giun sán thường biếng ăn, còi cọc, sút cân, kém phát triển, thiếu máu, chậm lớn, tóc thưa rụng, dẫn đến suy dinh dưỡng. Phụ nữ có thai khi nhiễm ký sinh trùng giun sán có thể bị thiếu máu, các bệnh lý về gan, phổi… Những  người lớn tuổi sức khỏe yếu, nếu nhiễm giun còn có thể gây nên tình trạng suy nhược cơ thể nghiêm trọng.

2. Con đường lây nhiễm giun sán như thế nào

Các loại giun sán lây truyền chủ yếu qua đường tiêu hóa. Trẻ em thường xuyên mút tay, bò lê trên sàn nhà hoặc cầm nắm đồ vật, đi chân đất. Ngoài ra, thói quen ăn những thực phẩm chưa được nấu chín kỹ, uống nước chưa đun sôi điều này khiến cho giun sán dễ xâm nhập vào cơ thể.

Khi một thành viên trong gia đình mắc bệnh, những người khác cũng rất dễ bị lây nhiễm vì ăn chung nguồn thức ăn và sinh hoạt gần giống nhau.

3. Khi nào chúng ta cần đi xét nghiệm giun sán

Khác với những căn bệnh cấp tính, nhiễm giun sán ký sinh trùng là bệnh mạn tính, có thể đi xét nghiệm khi xuất hiện những biểu hiện như: ngứa, chóng mặt, buồn nôn hoặc đi xét nghiệm để kiểm tra sức khỏe thông thường. Đây là bước đầu để sàng lọc phát hiện những trường hợp âm tính hoặc dương tính về giun sán. 

Theo bác sĩ chuyên khoa, trẻ em có kết quả dương tính sẽ được chỉ định làm thêm các xét nghiệm sâu hơn để xác định bị nhiễm giun sán ký sinh trùng gì hoặc đang mắc bệnh lý nào khác hay không. Tùy theo tình trạng và mức độ bệnh, trẻ sẽ được điều trị tại nhà hoặc nhập viện. Riêng những trường hợp biến chứng nặng dẫn đến tắc ruột, giảm thị lực, mệt mỏi, do sán lên não sẽ có phác đồ điều trị riêng.

4. Điều trị bệnh giun sán ký sinh trùng như thế nào

Hiện nay bệnh giun sán đều đã có thuốc điều trị đặc hiệu với kết quả diệt khỏi giun sán 100%. Những phác đồ và liệu trình điều trị rất cụ thể cho từng bệnh nhân, từng thể bệnh, và các bệnh lý cũng phối hợp kèm theo cần thiết phải chú ý khi can thiệp điều trị đồng thời cho bệnh nhân.

Các thuốc điều trị đặc hiệu hiện tại chúng ta có thể có Albendazole, Mebendazole, Ivermectin, Thiabendazole, Triclabendazole,… hiện những thuốc này có mặt trên thị trường với liều lượng hướng dẫn cụ thể trong việc điều trị. Tuy nhiên, việc điều trị cần phải có sự hướng dẫn cụ thể của Bác sĩ chuyên khoa của bạn là tốt nhất.

Sau khi tẩy giun, chúng ta cần áp dụng các biện pháp vệ sinh cá nhân, vệ sinh ăn uống hợp vệ sinh và vệ sinh môi trường sống để phòng chống sự tái nhiễm bệnh. Ở nước ta, môi trường bên ngoài thường bị ô nhiễm nặng nề với những mầm bệnh giun sán và đây là cơ sở để tạo điều kiện thuận lợi cho sự tái nhiễm giun sán quay trở lại. Ngoài ra, mỗi người cần phải tẩy giun định kỳ.

5. Nguyên tắc để lựa chọn và dùng thuốc tẩy giun sán

Đối với trẻ em, việc tẩy giun sán định kỳ nên bắt đầu thực hiện khi trẻ được12 tháng tuổi trở lên, không dùng thuốc tẩy giun cho trẻ dưới 1 tuổi. Thuốc giun sán không được dùng cho phụ nữ có thai và đang cho con bú. Nếu trường hợp cần thiết thì các bác sĩ có thể kê đơn an toàn cho thai phụ tẩy giun. Đối với các loại giun sán cần dùng thuốc điều trị dài ngày thì phải có sự đồng ý kiến của bác sĩ, không được tự mua thuốc về uống.

Khi uống thuốc tẩy giun có thể gây ra một số tác dụng phụ như: đau đầu, chóng mặt, rối loạn tiêu hóa, đau bụng, buồn nôn, những triệu chứng này thường thì sẽ tự khỏi. Trong một số ít trường hợp, trẻ có thể có phản ứng với thuốc bằng các triệu chứng dị ứng, phát ban, ngứa, nổi mẩn đỏ, nổi mề đay. Khi đó, người nhà nên đưa bé đi khám để được bác sĩ tư vấn và cách xử lý phù hợp nhất.

Hiện nay thuốc tẩy giun sán có thể được dùng  trong hoặc ngay sau bữa ăn, bệnh nhân không cần phải nhịn đói hay ăn kiêng, cũng không phải dùng đến thuốc xổ. Các gia đình nên có kế hoạch tẩy giun định kỳ tối thiểu 6 tháng một lần để phòng chống tái nhiễm và tránh các biến chứng có thể xảy ra.

6. Tại sao nhiễm giun sán trưởng thành chỉ cần điều trị một lần còn ấu trùng giun sán phải điều trị thành nhiều đợt

Theo phác đồ của Bộ Y tế ban hành, giun và sán có các cách điều trị khác nhau. Riêng việc điều trị sán, đối với sán đã trưởng thành sau khi vào bụng thì sẽ phát triển trong đường ruột và đào thải ra ngoài theo đường phân nên bệnh nhân chỉ cần dùng một liều duy nhất để tiêu diệt. Riêng bệnh ấu trùng sán gạo heo, người ăn phải nang sán lợn nhiễm trong thức ăn, khi nuốt vào dạ dày trứng sán sẽ nở ra ấu trùng và di chuyển đến ruột non. Ấu trùng xuyên qua thành ống tiêu hóa theo vào máu và theo máu đến các cơ quan, đến mắt hay lên não rồi hóa nang, chúng sẽ ký sinh ở đó. Vậy nên việc điều trị sẽ lâu hơn.

Tùy thuộc vào những vị trí ký sinh của nang sán, người bệnh có những biểu hiện triệu chứng khác nhau. Sán trên các cơ, trứng sán đi vào mắt sẽ gây giảm thị lực hoặc mệt mỏi, co giật. tỷ lệ ấu trùng đi vào máu thấp và có thể điều trị khỏi khi phát hiện kịp thời.

7. Điều trị giun sán ở trẻ em và người lớn khác nhau như thế nào

Khả năng gây biến chứng ở trẻ em và người lớn điều như nhau. Do người trưởng thành có sức đề kháng cao hơn, khả năng tự bảo vệ sẽ tốt hơn ở trẻ em. Do đó, chúng ta nên tăng cường chăm sóc và chú ý đến con nhỏ, hạn chế tiếp xúc với đồ vật không vệ sinh và thức ăn không đảm bảo an toàn.

8. Vô tình ăn thịt lợn đã nấu chín có nguy hiểm?

Theo Bác sĩ, thực phẩm kể cả thịt lợn đã nấu chín không gây nguy hại cho sức khoẻ. Hầu hết các thực phẩm được nấu chín kỹ từ 5 đến 10 phút thì các loại giun sán trưởng thành, ấu trùng hay trứng đều sẽ chết trong nhiệt độ cao. Kể cả thức ăn nấu chín càng nhanh sẽ giết chết vi khuẩn bởi nhiệt độ trong nồi khi nấu thức ăn cao hơn nhiệt độ sôi của nước.

Như vậy, thịt lợn hay bất kỳ thực phẩm gì khi nấu chín kỹ đều an toàn, sẽ không thể gây ra bệnh giun sán kể cả khi thịt đó là thịt lợn gạo, tức là thịt lợn đã bị nhiễm sán.

9. Cách phòng tránh nhiễm bệnh giun sán bằng cách nào?

Theo bác sĩ, mỗi người cần phải có ý thức phòng bệnh nhất là đối với trẻ nhỏ, trong việc thực hiện chế độ vệ sinh sạch sẽ, ăn chín uống sôi và thói quen sinh hoạt hợp lý.

Trẻ em nên cắt ngắn móng tay, móng chân, không ngậm mút ngón tay, rửa tay sạch sẽ sau khi đi vệvà trước khi ăn giúp giảm lây truyền các bệnh truyền nhiễm. Không nên ăn đồ ăn tái, gỏi, chưa nấu chín kỹ. Vệ sinh môi trường: thường xuyên lau quét sàn nhà, hút bụi phòng nhà, rửa sạch đồ chơi  đặc biệt ở môi trường công cộng như trường học. Không dùng phân tươi để bón cho hoa màu.

Cần tẩy xổ giun định kỳ 6 tháng một lần đối với cả người lớn và trẻ em. Nếu có kế hoạch mang thai, bạn nên tẩy giun an toàn trước đó.

Ngoài ra, chúng ta nên tự trang bị kiến thức và chọn lọc thông tin khoa học, không hoang mang để gây rối loạn tâm lý. Nếu sức khỏe có vấn đề bất thường cần đến gặp Bác sĩ chuyên khoa để được điều trị một cách tốt nhất.

 Ds. Nguyễn Thị Thủy

Tin Liên Quan

Hỗ trợ trực tuyến

028 38 30 23 45

Gọi điện SMS Liên hệ

028 38 30 23 45

Gọi điện SMS Liên hệ