Tác hại của giun kim, nguyên nhân, biểu hiện và cách phòng bệnh

Bé T. con chị H. năm nay được 3 tuổi. Bé phát triển bình thường, ăn uống tốt, tăng cân đều. Đột nhiên khoảng hai tuần nay, bé than đau vùng kín. Đôi khi chị thấy bé gãy vùng hậu môn, chị hỏi thì bé bảo ngứa và đau. Chị nghĩ cháu còn bé nên không bệnh vùng này được, chắc do vệ sinh không kỹ, do đó mấy ngày sau chị chú ý vệ sinh kỹ hơn cho bé. Hôm sau vào buổi tối bé than đau vùng kín, chị xem thì tá hỏa vì thấy một con giun màu trắng đang cố gắng chui vào cửa mình của con chị. Chị lập tức bắt nó ra và cho bé đi khám bệnh. Bác sĩ cho biết là con chị bị nhiễm giun kim. Vậy giun kim là loại giun gì?

Giun kim là một loài kí sinh trùng bắt buộc trong đường ruột của người, có tên khoa học là Enterobius vermicularis. Nguyên nhân được gọi là giun kim vì con cái có đuôi dài và nhọn. Người là kí chủ tự nhiên và duy nhất của giun kim. Bệnh giun kim rất thường gặp ở trẻ em, đặc biệt các bé ở lứa tuổi mẫu giáo.

Giun kim

Vì sao trẻ em hay nhiễm giun kim?

Giun kim cái đẻ trứng, trứng sẽ dính vào nếp gấp hậu môn hoặc rơi ra vật dụng xung quanh. Người nhiễm bệnh giun kim do nuốt phải trứng giun. Khi giun kim chui ra hậu môn để đẻ trứng sẽ kích thích gây ngứa hậu môn, làm người bệnh gãy, trứng giun sẽ dính vào tay, hoặc nằm trong kẽ móng tay. Nếu không rửa tay mà dùng tay bốc thức ăn, hoặc vô tình quẹt lên miệng, thì sẽ nuốt trứng giun vào cơ thể, gọi là quá trình tự nhiễm. Ngoài ra, các vật dụng xung quanh như mùng, mền, chiếu, gối, quần áo…dính trứng giun sẽ là nguồn lây nhiễm cho chính bản thân người bệnh và cho người khác.

Giun kim cần khoảng 2 tuần để trưởng thành, sống được khoảng 2 tháng. Giun kim trưởng thành sống ở ruột non, ruột thừa và đoạn đầu của ruột già. Giun kim bám lỏng lẻo vào thành ruột. Giun đực sau khi giao phối sẽ chết, giun cái di chuyển đến vùng hậu môn và đẻ trứng, sau khi đẻ hết trứng thì giun cái cũng chết. Ấu trùng trong trứng trưởng thành sau 6 giờ là đã có khả năng lây nhiễm. Sau khi trứng giun kim chui vào cơ thể, ấu trùng trong trứng sẽ thoát vỏ trong ruột non, phát triển thành giun trưởng thành trong ruột già.

Biểu hiện bệnh giun kim và tác hại do giun kim gây ra

Giun kim gây nhiều tác hại, đặc biệt đối với trẻ nhỏ. Khi sống kí sinh trong ruột, giun kim kích thích niêm mạc ruột gây rối loạn tiêu hóa, kém hấp thu chất dinh dưỡng, nặng có thể gây nên tình trạng viêm ruột mãn tính. Trên một số bệnh nhân, giun kim có thể gây tình trạng dị ứng làm người bệnh ngứa, nổi mề đay toàn thân, hoặc ngứa hậu môn khi giun cái chui ra ngoài hậu môn đẻ trứng. Ngứa hậu môn có thể làm trẻ em bị rối loạn giấc ngủ. Nếu trẻ bị bệnh giun kim không được chữa trị, bệnh kéo dài nhiều năm, sẽ làm ảnh hưởng đến giấc ngủ và sự hấp thu chất dinh dưỡng, dẫn đến chậm phát triển tâm thần và vận động, suy dinh dưỡng. Nếu bệnh nhân gãy khi ngứa, làm da trầy xướt, hoặc trầy xướt hậu môn, có thể gây nhiễm khuẩn thứ phát. Giun kim có thể chui vào ruột thừa gây viêm ruột thừa cấp. Đối với trẻ em nữ, giun kim có thể chui vào bộ phận sinh dục như âm hộ, âm đạo gây viêm âm hộ, viêm âm đạo, rối loạn kinh nguyệt.

Chẩn đoán bệnh giun kim

Thấy hoặc bắt được giun kim là bằng chứng để chẩn đoán và điều trị. Giun thường được phát hiện vào buổi sáng, có thể ở trong phân hoặc vùng quanh hậu môn. Giun kim sẽ bám vào phần rìa bên ngoài phân. Trứng giun kim có thể phát hiện ở các nếp gấp hậu môn, thường phải lấy 3 mẫu ở 3 ngày liên tiếp. Không nhất thiết phải xét nghiệm.

Điều trị bệnh giun kim

Thuốc diệt giun thông thường có thể dễ dàng diệt được giun kim. Tuy nhiên, mỗi lần giun kim đẻ rất nhiều trứng, khoảng hơn 10.000 trứng nên thường xảy ra hiện tượng tự tái nhiễm. Do đó quá trình điều trị cần phải được nhắc lại để bảo đảm tiêu diệt giun hoàn toàn. Ngoài ra cần phải điểu trị cho tất cả các thành viên trong gia đình để tránh lây nhiễm hoặc tái nhiễm cho nhau. Nếu bệnh nhân ngứa hậu môn thì có thể dùng thuốc bôi chống ngứa vùng hậu môn.

Phòng bệnh giun kim chúng ta phải làm gì

Để phòng bệnh chủ yếu cần giữ vệ sinh, tắm gội hàng ngày, rửa hậu môn sạch sẽ. Rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh. Cắt ngắn móng tay, không để trẻ có thói quen cắn móng tay hoặc mút tay. Không để bé không mặc quần hoặc mặc quần thủng đáy, vì ngoài giun kim bé còn dễ bị nhiễm nhiều loại vi sinh gây bệnh khác từ môi trường. Vật dụng như mùng mền chiếu gối và quần áo phải thường xuyên giặt giũ và phơi nắng. Nếu có bệnh cần phải được khám và điều trị đúng cách. Nên dùng thuốc tẩy giun mỗi 6 tháng cho tất cả thành viên trong gia đình.

Bs. Nguyễn Phạm Diễm Kiều

 

Tin Liên Quan

Hỗ trợ trực tuyến

028 38 30 23 45

Gọi điện SMS Liên hệ

028 38 30 23 45

Gọi điện SMS Liên hệ