Ngứa da mặt do ký sinh trùng Demodex cần xét nghiệm gì?

Demodex là một loại ký sinh trùng có thể gặp ở trên da người bình thường khỏe mạnh, khi tăng lên về số lượng có thể gây các biểu hiện lâm sàng không đặc hiệu. Việc chẩn đoán sớm giúp tăng hiệu quả điều trị và tiết kiệm chi phí cho bệnh nhân.

Thông tin chung về bệnh Demodex

Demodex được mô tả lần đầu tiên năm 1841. Tiếng Hy Lạp: gọi là Demo: mỡ, dex: giun đục lỗ (Hình thái giống giun, ở vùng tiết bã ).

Đây là ký sinh trùng thuộc họ ve mạt, ngành chân khớp, có khoảng  65 loài, 23 -100 % người trưởng thành khỏe mạnh có Demodex, lây truyền qua tiếp xúc.

Ở người thường gặp ở vùng trán má, 2 bên mũi, lông mi gây ngứa.

Demodex Folliculorum: Loại dài, ký sinh ở nang lông tóc, ở nông hơn.

Demodex Brevis: Loại ngắn, ký sinh ở tuyến bã nhờn, thường thấy ở vùng ngực, lưng, ở sâu hơn.

Thường nhiều Demodex cùng ở trong 1 nang lông, đầu chụ xuống dưới .

Demodex Folliculorum: trường thành có thể dài đến 440um.

Demodex Brevis: có thể đến 140um. Gồm đầu thân đuôi. 4 cặp chân gần phần đầu. Vòng đời: 14 – 24 ngày.

Demodex soi tươi.

Hình ảnh Demodex soi dưới kính hiển vi

MỤC ĐÍCH VÀ NGUYÊN LÝ:

Mục đích:

Phát hiện hình thái của các loài Demodex gây bệnh ngoài da.

Nguyên lý:

Dưới tác dụng của dầu thực vật biểu mô sừng mềm và mỏng do đó bộc lộ hình thái Demodex.

Người thực hiện:

Người thực hiện: kỹ thuật viên xét nghiệm đã được đào tạo và có chứng chỉ chứng nhận về chuyên ngành ký sinh trùng.

Người nhận định và phê duyệt kết quả: Trưởng khoa, phó khoa hoặc cán bộ có trình độ đại học trở lên về ngành xét nghiệm.

Chuẩn bị dụng cụ

Trang thiết bị:

Kính hiển vi quang học

Tủ an toàn sinh học cấp 2

Dụng cụ, hóa chất và vật tư tiêu hao

Lam kính, Lá kính, Cán dao, dao mổ số 10, Dầu thực vật ,Panh, Khay đựng bệnh phẩm, Bút viết kính .

Bệnh phẩm: Bệnh phẩm như vẩy da, chất bã nhờn.

Phiếu xét nghiệm: Điền đầy đủ các thông tin theo mẫu yêu cầu.

CÁC BƯỚC TIẾN HÀNH:

Lấy bệnh phẩm:

Dùng dao cùn đặt vuông góc với bề mặt da và song song với lam kính, sau đó cạo vẩy da ở vị trí được chỉ định

Cạo sâu hơn cạo nấm da

Vị trí thường lấy: Mặt, đầu, lưng, ngực, bẹn.

Quy trình kỹ thuật: Tập trung bệnh phẩm lên lam kính

Nhỏ 1 giọt dầu thực vật lên lam, rồi đậy lamen, ấn nhẹ để bệnh phẩm ngấm dần và dàn đều.

Nếu bệnh phẩm là chất bã hòa tan vào 1 đến 2 giọt dầu thực vật và đọc kết quả sau vài phút.

Thời gian thực hiên: 5 đến 7 phút và đọc kết quả sau 1 đến 2 giờ.

NHẬN ĐỊNH KẾT QUẢ: 

Đối với Demodex trưởng thành thì cơ thể chia làm 3 phần rõ rệt: Đầu, ngực và đuôi. Chúng chỉ phân biệt khác nhau ở phần đuôi (D. folliculorum đuôi dài, D. brevis đuôi ngắn). Còn phần đầu và ngực thì tương tự nhau.

Viêm da do Demodex

Đếm số lượng con Demodex/ lam kính

Nếu độ tập trung của Demodex ≥ 5 con/vi trường với kính hiển vi độ phóng đại thấp (vật kính 4 hoặc 10): Demodex là tác nhân gây bệnh.

Nếu mà độ tập trung của Demodex < 5 con/vi trường với kính hiển vi độ phóng đại thấp (vật kính 4 hoặc 10): Demodex chưa hẳn là tác nhân gây bệnh.

NHỮNG SAI SÓT VÀ XỬ TRÍ:

Sai sót:

Lấy bệnh phẩm tại thương tổn không điển hình

Bệnh phẩm lẫn nhiều chất bã và vẩy da

Bệnh phẩm quá dầy hoặc quá mỏng

Không lấy được bệnh phẩm ở sâu

Người bệnh bôi thuốc diệt ký sinh trùng

Xử trí:

Lựa chọn vùng da ngứa hoặc có tổn thương

Dùng ngón trỏ dàn mỏng bệnh phẩm

Cạo sâu hơn cạo nấm một chút

Người bệnh không nên bôi thuốc diệt ký sinh trùng trước đó 3 đến 5 ngày.

Làm các nào để phòng tránh nhiễm Demodex?

Bước 1: Giữ gìn làn da lúc nào cũng sạch sẽ, không để lượng chất nhờn trên da quá nhiều và ở trong môi trường quá nóng ẩm. Không còn thức ăn, không có môi trường sống thích hợp thì tự động Demodex sẽ không tồn tại được nữa.

Bước 2: Tích cực giữ vệ sinh nhà cửa, mền, gối phơi nắng,…

Bước 3: Không được sử dụng những sản phẩm không được kiểm định chất lượng, không rõ nguồn gốc, những loại kem trộn, kem lột tẩy, thuốc rượu,…

Bước 4: Luôn tăng cường sức đề kháng cho cơ thể như bổ sung vitamin, khoáng chất, dinh dưỡng,…

Làm cách nào để điều trị nếu bị nhiễm?

Để điều trị Demodex thì trước tiên phải phối hợp với việc phòng tránh nhiễm Demodex để tránh tái nhiễm khi đang điều trị, các bạn phải thực hiện đủ 4 bước phía trên nhé.

Rửa sạch mặt 2 lần mỗi ngày với chất tẩy rửa không xà phòng. Tránh các chất tẩy rửa có dầu và trang điểm nhờn. Tẩy tế bào chết định kỳ để loại bỏ đi các tế bào da chết.

Thuốc: Nên kết hợp cả bôi và uống Metronidazol: và nhớ là phải có chỉ định của bác sĩ để kiểm soát liều lượng và những tác dụng phụ của thuốc.

Thuốc diệt Demodex: bôi thuốc mỡ Metrogyl sử dụng ngày 2 lần hoặc Benzyl benzoat dung dịch 10% và 25%.
Thuốc bạt nút sừng ở lỗ chân lông như: A.Salicylic hoặc VitaminA acid.

Bạn có cần uống thêm thuốc không thì bạn cần phải xét nghiệm lại xem Demodex ở mức độ nào, thì mới trả lời được câu hỏi của bạn. Bạn hãy đến Phòng Khám chuyên khoa nội Ký Sinh Trùng Ánh Nga chúng tôi để được tư vấn xét nghiệm và điều trị theo một phác đồ phù hợp nhé.

KTV. Ngọc Hanh

Tin Liên Quan

Hỗ trợ trực tuyến

028 38 30 23 45

Gọi điện SMS Liên hệ

028 38 30 23 45

Gọi điện SMS Liên hệ