Các loài sán lá gây bệnh cho người

Sán lá có nhiều loại bao gồm Sán lá gan lớn, sán lá gan nhỏ, sán lá ruột lớn, nhỏ, sán lá phổi. Để tìm bệnh sán lá ở người, ngoài việc bác sĩ thăm khám cơ thể người bệnh nắm bắt các biểu hiện sán gây ra, các hiểu hiện ngoài da, đường tiêu hóa… Còn cần xét nghiệm để giúp cho chính xác viêc chẩn đoán bệnh sán lá. Xét nghiệm máu ELISA tìm kháng nguyên sán lá, xét nghiệm phân, soi kính hiển vi để quan sát trực tiếp được trứng giun, sán. Ngoài ra còn siêu âm gan để hỗ trợ chẩn đoán bệnh Sán lá gan. 

Sán lá trưởng thành chúng ta có thể nhìn bằng mắt thường và được thấy trong phân sau khi người nhiễm bệnh đã dùng thuốc sổ sán.

Đặc điểm chung để nhận dạng sán lá

Thân dẹp, hình chiếc lá, không có đốt, kích thước tương đối dài khoảng vài centimet.

Có 2 đĩa hút, một cái ở miệng và một cái ở bụng.

Cơ quan tiêu hóa gồm có miệng nằm ở vị trí đáy đĩa hút miệng, thông với thực quản và ruột. Ruột có 2 nhánh bịt kín, không có hậu môn.

Sán lá thuộc loại lưỡng tính

Bộ phận  sinh dục của con đực có hai tinh hoàn hình khối hoặc chia thùy hoặc thành nhánh. Mỗi tinh hoàn có một ống dẫn tinh, sau một đoạn, 2 ống này hợp lại thành một ống duy nhất và đi tới cơ quan giao hợp đực, còn gọi là dương vật. Dương vật nằm trong một túi gọi là túi dương vật.

Bộ phận sinh dục của con giun cái gồm có buồng trứng, một đầu thông với buồng trứng, đầu còn lại thông với hai tuyến nuôi dưỡng buồng trứng ở hai bên thân và đầu kia thông với tử cung. Tử cung có chứa trứng.

Sau đây chúng ta tìm hiểu về một số sán lá gây bệnh thường gặp ở người.

1. Sán lá ruột lớn

Loài gây bệnh Fasciolopsis buski. Thân dẹp, dày, màu nâu sậm. Đầu không có phần nhô lên. Trên thân nhiều gai kích thước nhỏ xếp thành từng hàng, nhiều nhất là ở gần đĩa hút bụng. Đĩa hút ở bụng lớn hơn đĩa hút ở miệng. Ruột chia làm 2 nhánh đi tới cuối đuôi.Tinh hoàn chia nhiều nhánh chiếm hết cả phần giữa và phần sau của thân. Buồng trứng chia nhánh. Tử cung nằm phía trước của thân, chứa nhiều trứng. Lỗ sinh dục ở phía trước đĩa hút bụng.

2. Sán lá ruột nhỏ

3. Sán lá gan lớn

Có tên khoa học Fasciola hepattca. Dài từ 3 – 5cm, thân dẹp, dày. Đầu nhỏ và nhọn, nhô lên trên. Phía trước thân có phần nhô lên giống hình nón, phía sau thân dẹp và tròn. Đĩa hút ở miệng lớn hơn đĩa hút ở bụng. Ruột dài đến cuối thân. Lỗ sinh dục nằm phía trước đĩa hút ở bụng. Có túi dương vật và tinh hoàn nằm phía sau buồng trứng. Tinh hoàn và buồng trứng, ruột đều phân làm nhiều nhánh.

4. Sán lá gan nhỏ

Tên khoa học của sán lá nhỏ là Clonorchis sinensis. Màu sắc là trắng đục hoặc màu đỏ nhạt. Chiều dài của sán: 10 – 25mm x 3 – 4mm.Thực quản hơi dài, 2 nhánh manh tràng kín đi đến tận cuối thân. Đĩa hút ở miệng lớn hơn đĩa hút ở bụng, 2 tinh hoàn phân nhánh, phân bố 1cái trên1cái dưới, nằm sau buồng trứng. Buồng trứng và ruột của sán không phân nhánh.Tử cung thì ở giữa buồng trứng và đĩa hút bụng. Lỗ sinh dục nằm phía trước đĩa hút ở bụng. Không có túi dương vật.

5. Sán lá phổi

Còn có tên khoa học là Paragonimus westermani.

Thân dày mặt trên lồi, mặt bụng hơi dẹp gần giống như hạt cà phê, màu nâu đỏ.

Chiều dài của sán: 7 – 12mm x 4 – 6mm.

Trên thân của sán có nhiều gai nhỏ.

Đĩa hút ở miệng và đĩa hút ở bụng có kích thước bằng nhau.

Ruột mảnh, hơi ngoằn ngoèo, không phân nhánh, kéo dài tới cuối thân.

Buồng trứng có kích thước to chia thùy ở 2 bên.

Tinh hoàn phân thùy nằm phía sau buồng trứng.

Lỗ sinh dục nằm ở phía sau đĩa hút bụng.

KTV.  Lê Thảo

Tin Liên Quan

Hỗ trợ trực tuyến

028 38 30 23 45

Gọi điện SMS Liên hệ

028 38 30 23 45

Gọi điện SMS Liên hệ