Bệnh giun tóc và những điều cần biết để phòng bệnh

Bệnh giun tóc Trichuris trichiura là một bệnh nhiễm giun nằm ở đường ruột chúng rất phổ biến. Đây chính là một loại nhiễm trùng giun đứng thứ 3 trên thế giới, nhìn chung có khoảng 604–795 triệu người bị nhiễm bệnh.

Giun tóc ký sinh trong ruột người

Bệnh giun tóc là loại bệnh hay gặp nhất ở các nước nhiệt đới và cận nhiệt đới trong đó có Việt Nam. Bệnh giun tóc ở người lây chủ yếu qua đường ăn uống và đường phân. Việc vệ sinh sinh hoạt có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh thêm.

Môi trường thuận lợi nhất để phát triển bệnh giun tóc đó chính là khí hậu nóng ẩm, vệ sinh cá nhân chưa hợp vệ sinh, lạc hậu về lối sống. Người dân ở nông thôn thường bị nhiễm cao hơn dân ở thành thị, đặc biệt là vùng dân có thói quen dùng phân tươi bón ruộng.

Nguyên nhân gây bệnh Giun tóc

Tác nhân gây bệnh của giun tóc Trichuris trichiura

Giun tóc thường có màu hồng nhạt hoặc màu trắng sữa. Giun cái có độ dài khoảng 30 – 50 mm, giun đực dài khoảng 30 – 45 mm. Đuôi của giun tóc cái thường thẳng, đuôi giun đực cong và sẽ có một gai sinh dục.

Khả năng sinh tồn ở môi trường bên ngoàitrứng giun tóc đa phần chúng phải có thời gian phát triển ở ngoại cảnh thì mới có khả năng lây nhiễm cho người. Thời gian trứng giun phát triển thành trứng mang ấu trùng là khoảng 17 – 30 ngày trong môi trường nhiệt độ khoảng 25 – 300C, độ ẩm trên 80% và phải có oxy. Trứng giun tóc dễ bị hư dưới tác động của ánh nắng mặt trời, với nhiệt độ trên 500C trứng giun sẽ chết.

Một con giun cái đẻ trung bình mỗi ngày khoảng 3.000-20.000 trứng, nên tốc độ gây hại của bệnh rất nghiêm trọng nếu như không phát hiện và chẩn đoán cũng như điều trị kịp thời.

Nguyên nhân cơ bản nhất khiến mọi người mắc phải bệnh nhiễm giun tóc là do ăn phải những thực phẩm chưa được nấu chín, uống nước có chứa trứng giun tóc.

Giun tóc thường sống ở đâu?

Giun thường sống ẩn trong đất, vì thế nếu trẻ em chơi ở những chỗ vùng đất có giun và vô tình đưa tay lên miệng cũng có khả năng  nhiễm bệnh cao.

Triệu chứng của bệnh Giun tóc

Tùy thuộc vào từng mức độ nhiễm bệnh thì sẽ có những triệu chứng khác nhau, cụ thể:

Nhiễm bệnh giun tóc ở mức độ nhẹ: phần lớn không có những triệu chứng đặc hiệu; một số trường hợp có thể có triệu chứng như buồn nôn, đau bụng, chán ăn, táo bón, khó tiêu, nhức đầu.

Nhiễm bệnh giun tóc ở mức độ nặng:

Chúng sẽ bị tổn thương niêm mạc ruột tại chỗ, hậu quả dẫn đến chứng tiêu hóa gần giống như hội chứng lỵ gây (đau bụng, tiêu chảy, phân ít mỗi lần đi đại tiện và đôi khi có lẫn ít máu)

Gây thiếu máu, sút ký bất thường, suy nhược cơ thể…

Giun tóc khi bị nhiễm nặng và kéo dài có thể gây sa trực tràng và gây nhiễm trùng thứ phát do bị sa và loét trực tràng.

Một số trường hợp ít có thể nổi mẩn gây ngứa.

Khi có một trong những triệu chứng trên mọi người nên đến ngay bệnh viện/ Trung tâm Y tế gần nhất để được các bác sĩ chuyên khoa thăm khám, chẩn đoán bệnh và đưa ra hướng điều trị kịp thời.

Đường lây truyền bệnh Giun tóc như thế nào

Nơi chứa ổ giun tóc là con người.

Thời gian ủ bệnh: thường sẽ không rõ ràng. Khi con người nuốt phải trứng giun tóc, khi đến ruột non trứng sẽ nở, giải phóng ấu trùng, ấu trùng chui qua thành ruột và đi vào máu, chúng di chuyển đến phế nang phổi và phát triển tại phổi, sau đó đi lên khí quản và được nuốt lại vào dạ dày. Tại manh tràng, ấu trùng này sẽ phát triển thành giun tóc trưởng thành. Từ khi người bệnh nuốt phải trứng có ấu trùng đến khi có các triệu chứng đầu tiên ở phổi từ 5 – 14 ngày.

Giai đoạn lây truyền: chính là khoảng thời gian sống của giun cái khi trưởng thành từ sẽ được thụ tinh. Từ khi nuốt phải trứng có chứa ấu trùng đến khi giun trưởng thành sẽ đẻ trứng khoảng 45 đến 60 ngày. Vòng đời của giun tóc có thể sống từ 5 – 6 năm nếu như không được điều trị

Đối tượng nào nguy cơ mắc bệnh Giun tóc

Bất kể ai cũng có thể bị mắc bệnh giun tóc nếu như nuốt phải ấu trùng hoặc trứng giun tóc. Trong khi đó, nhiễm giun tóc ở trẻ em rất phổ biến do hay chơi nơi đất bị nhiễm giun và sau đó đưa tay lên miệng.

Các nguyên nhân làm tăng nguy cơ nhiễm giun tóc bao gồm:

Xử lý phân, nước thải, rác không đúng quy định vệ sinh

Dùng phân tươi để bón và tưới cây trồng

Ăn uống không đảm bảo vệ sinh

Tiếp xúc trực tiếp với môi trường có trứng giun tóc.

Phòng ngừa bệnh Giun tóc

Thường xuyên tuyên truyền giáo dục nhằm nâng cao được ý thức người dân về vệ sinh an toàn thực phẩm, vệ sinh cá nhân/cộng đồng hãy bảo vệ môi người nhằm phòng tránh được nguy cơ nhiễm bệnh giun tóc.

Xây dựng nhà vệ sinh hợp lý. Phải tự tạo cho bản thân được nếp sống vệ sinh cá nhân hợp lý: vệ sinh tay thật sạch trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh

Thực hiện ăn chín uống sôi, hạn chế ăn rau sống khi chưa được rửa sạch.

Không được sử dụng phân tươi để bón cây

Tất cả mọi người nên tẩy giun định kỳ 6 tháng một lần.

Các biện pháp điều trị bệnh Giun tóc

Dùng liều duy nhất với hiệu quả cao. Mặc dù vậy khả năng kháng thuốc do dùng thuốc bừa bãi ảnh hưởng tới hiệu quả diệt giun. Tùy vào mức độ nặng nhẹ của bệnh bác sĩ sẽ cho toa thuốc phù hợp mỗi người bệnh để diệt sạch giun tóc.

Các thuốc điều trị giun tóc đơn thuần: thường thì các bác sĩ sẽ chỉ định sử dụng thuốc Mebendazole 500mgvà Albendazole 400mg để điều trị.

Tuy nhiên khi sử dụng những loại thuốc trên thì bạn cần phải chú ý những chống chỉ định ở phụ nữ có thai, trẻ em dưới 2 tuổi, người suy gan, suy thận…  Chính vì vậy bạn cần đến khám bác sĩ chuyên khoa để được chẩn đoán và được chỉ định phác đồ điều trị đúng đắn và phù hợp nhất.

Ds. Nguyễn Thị Thủy

Tin Liên Quan

Hỗ trợ trực tuyến

028 38 30 23 45

Gọi điện SMS Liên hệ

028 38 30 23 45

Gọi điện SMS Liên hệ