Ấu trùng di chuyển dưới da là gì?

Bệnh ấu trùng di chuyển dưới da (Larva migrans) là bệnh nhiễm trùng da do ấu trùng giun móc từ chó, mèo và động vật khác gây ra. Con người có thể bị nhiễm ấu trùng giun qua da khi đi bộ trên bãi cát hoặc tiếp xúc với đất bị ô nhiễm phân động vật mà không mang giầy, dép. Ấu trùng di chuyển và ký sinh dưới bề mặt da, đào hang dưới lớp da biểu hiện màu đỏ, ngứa. Các vị trí thường bị ảnh hưởng từ giun là bàn chân và cẳng chân, hoặc cũng có thể là bất kỳ phần nào của cơ thể tiếp xúc với đất bẩn. Ấu trùng di chuyển dưới da thường hay gặp ở vùng Đông Nam Á và vùng khí hậu nhiệt đới.

Ấu trùng di chuyển dưới da gây ngứa và viêm da lan tỏa

Nguyên nhân gây ra bệnh ấu trùng dưới da di chuyển?

Những loại giun móc có thể gây ra bệnh ấu trùng dưới da di chuyển, thường gặp là:
• Ankylostoma braziliense: giun móc ký sinh ở chó, mèo nhà và hoang, được tìm thấy ở miền Trung – Nam Hoa Kỳ và Caribe
• Ankylostoma caninum: giun móc chó được tìm thấy ở Australia
• Uncinaria stenocephala: giun móc chó được tìm thấy ở châu Âu 
• Bunostomum phlebotomum

Ai có nguy cơ mắc bệnh này?

Tất cả mọi người từ giới tính đến lứa tuổi và chủng tộc đều có thể bị ảnh hưởng nếu họ tiếp xúc với ấu trùng. Thường hay gặp ở các quốc gia vùng nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Nhóm nguy cơ bao gồm những người có nghề nghiệp liên quan đến cơ hội tiếp xúc với đất cát ẩm ướt, bao gồm:
• Người đi chân trần thả lưới hay tắm nắng ở bãi biển
• Trẻ em chơi ở hố cát
• Nông dân
• Người làm vườn
• Thợ ống nước
• Thợ săn
• Thợ điện
• Thợ mộc
• Người nuôi thú

Nhiễm ký sinh trùng xảy ra như thế nào?

Trứng, ấu trùng giun được truyền từ phân của động vật bị nhiễm ký sinh trùng qua đất cát ẩm ướt (là nơi ấu trùng nở) tới da người. Ấu trùng giun có thể xâm nhập vào cơ thể người thông qua nang lông, vết nứt da hay thậm chí là da còn nguyên vẹn. Sau đó khoảng vài ngày đến vài tháng từ vị trí xâm nhập ban đầu, ấu trùng di chuyển dưới da tạo ra đường hầm rộng 3-5 mm.
Trong cơ thể người bị nhiễm, ấu trùng có thể xâm nhập vào các lớp sâu hơn của da (lớp trung bì) lây nhiễm vào máu và hệ bạch huyết. Khi ở trong ruột người, chúng trưởng thành và đẻ trứng sau đó được bài tiết ra ngoài để bắt đầu chu kỳ mới.

Dấu hiệu nhận biết và triệu chứng lâm sàng?

Tại vị trí xâm nhập, thường không có biểu hiện gì đặc biệt. Có thể có cảm giác ngứa râm ran, kích ứng trong vòng 30 phút sau khi ấu trùng xâm nhập. Các ấu trùng sau đó có thể nằm im cả tuần hoặc cả tháng, hoặc lập tức bắt đầu hoạt động từ từ tạo thành hang rộng 2-3mm, kéo dài 3 – 4cm mỗi ngày tính từ vị trí xâm nhập, nếu nhiễm nhiều ấu trùng cùng lúc thì tổn thương có biểu hiện ngoằn nghèo quanh co đa dạng.
Các vị trí phổ biến thường hay gặp nhất là bàn chân, ngón chân tay, khe ngón chân, đầu gối và mông.

Cận lâm sàng: Xét nghiệm máu tìm kháng thể kháng giun trong máu có thể dương tính với một trong các loài giun như: giun móc, giun đũa chó, sán chó…

Điều trị như thế nào?

Bệnh này có thể tự khỏi, tại vì cơ thể người là ngõ cụt của loại ấu trùng này, cuối cùng là chết. Thời hạn tự nhiên của bệnh này thay đổi đáng kể tùy thuộc vào loài ấu trùng xâm nhập. Trong hầu hết các trường hợp, những tổn thương sẽ tự khỏi trong vòng 4-8 tuần.
Tuy nhiên, nếu điều trị can thiệp sẽ rút ngắn được thời gian của bệnh bằng các thuốc kháng giun sán như: thiabendazole, albendazole, mebendazole và ivermectin. Bôi thuốc tại chỗ bằng thiabendazole đối với tổn thương khu trú. Triệu chứng ngứa sẽ thuyên giảm đáng kể trong vòng 24-48 giờ sau điều trị và các tổn thương sẽ được giải quyết trong vòng 1 tuần.
Khi có nhiễm trùng da thứ phát có thể cần phải điều trị kết hợp với kháng sinh.

Một số hình ảnh tổn thướng do Ấu trùng da di chuyển

Ds. Cao Chí Công

Tin Liên Quan

Hỗ trợ trực tuyến

02838302345

Gọi điện SMS Liên hệ